Een UPV is een beleidsinstrument waarmee producenten en importeurs financieel en vaak ook organisatorisch verantwoordelijk worden voor het afvalbeheer van de producten die zij op de Nederlandse markt brengen. Afvalbeheer bestaat onder andere uit inzameling, verwerking en recycling. Voor matrassen geldt een vrijwillige UPV. Dit biedt producenten vrijheid en flexibiliteit bij de uitvoering. Met een algemeen verbindend verklaring (AVV) is er een juridische basis voor de UPV, zonder AVV is dat niet het geval.